TSMC Báo Lãi Kỷ Lục, Cổ Phiếu Vẫn Giảm Do Lo Ngại Về Chi Phí Đầu Tư Lớn

Cổ phiếu của Taiwan Semiconductor Manufacturing (TSMC) và các công ty liên quan đến AI đã sụt giảm mặc dù nhà sản xuất chip hàng đầu thế giới công bố lợi nhuận quý 2/2026 tăng vọt và nâng dự báo doanh thu cả năm. Phản ứng tiêu cực của thị trường xuất phát từ những lo ngại về kế hoạch chi tiêu vốn (capex) được mở rộng đáng kể và áp lực lên biên lợi nhuận trong ngắn hạn.

Kết quả kinh doanh vượt kỳ vọng

Theo báo cáo công bố hôm thứ Năm, TSMC ghi nhận lợi nhuận ròng quý 2/2026 đạt kỷ lục 706,6 tỷ Đài tệ (21,99 tỷ USD), tăng 77% so với cùng kỳ năm trước. Kết quả này đánh dấu quý thứ năm liên tiếp công ty đạt lợi nhuận cao nhất mọi thời đại.

• EPS (Lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu): Đạt 4,31 USD, vượt xa mức ước tính 3,80 USD của Phố Wall.
• Doanh thu: Đạt 40,2 tỷ USD, nhỉnh hơn một chút so với mức dự báo 39,94 tỷ USD.

TSMC cũng nâng dự báo tăng trưởng doanh thu cả năm 2026 lên mức "cao hơn một chút so với 40%", một sự cải thiện đáng kể so với mức "hơn 30%" trước đó. Công ty cho biết động lực chính đến từ nhu cầu "cực kỳ mạnh mẽ" cho chip AI.

Chi phí vốn và biên lợi nhuận gây lo ngại

Nguồn gốc của sự bất an nơi các nhà đầu tư nằm ở kế hoạch chi tiêu của công ty. TSMC đã nâng ngân sách chi tiêu vốn cho năm 2026 từ khoảng 52-56 tỷ USD lên 60-64 tỷ USD. Đồng thời, công ty cũng công bố một khoản đầu tư bổ sung 100 tỷ USD vào nhà máy tại Arizona, Hoa Kỳ.

Ad

Việc tăng cường đầu tư đã làm dấy lên lo ngại về lợi nhuận. Đối với quý 3, TSMC dự báo doanh thu đạt 45,2 tỷ USD, cao hơn mức 43,1 tỷ USD của giới phân tích. Tuy nhiên, công ty lại đưa ra dự báo biên lợi nhuận hoạt động chỉ khoảng 57%, thấp hơn khoảng 70 điểm cơ bản so với kỳ vọng. TSMC cho biết biên lợi nhuận gộp trong nửa cuối năm sẽ giảm do chi phí gia tăng từ việc đẩy mạnh sản xuất chip trên tiến trình 2-nanometer.

Tác động lan tỏa và cuộc tranh luận của thị trường

Phản ứng của thị trường là ngay lập tức. Cổ phiếu TSMC đã giảm khoảng 4% trong phiên giao dịch trước giờ mở cửa. Các cổ phiếu khác trong ngành bán dẫn cũng bị ảnh hưởng:

• NVIDIA, khách hàng lớn nhất của TSMC, giảm 1,3%.
• AMD giảm 2,7%.
• Intel và Micron lần lượt giảm 1,9% và 2,4%.

Theo ông Adam Crisafulli, nhà phân tích tại Vital Knowledge, báo cáo của TSMC có những "nếp nhăn tiêu cực" như áp lực biên lợi nhuận và sự suy yếu ở một số thị trường tiêu dùng. Việc tăng mạnh chi tiêu vốn đã khơi lại cuộc tranh luận về việc liệu ngành bán dẫn đang trong giai đoạn tăng trưởng dài hạn (secular) hay mang tính chu kỳ (cyclical). Nếu là chu kỳ, việc tăng tốc bổ sung công suất thường là tín hiệu để bán ra thay vì mua vào.

Đối với một công ty có hệ số định giá cao như TSMC, việc tăng chi tiêu vốn đồng nghĩa với dòng tiền tự do trong tương lai gần sẽ thấp hơn, chi phí khấu hao cao hơn và việc trả lại vốn cho cổ đông bị trì hoãn. Điều này có thể dẫn đến sự sụt giảm của hệ số định giá, giải thích tại sao một báo cáo kết quả kinh doanh kỷ lục lại bị thị trường đón nhận bằng một phiên bán tháo.