Vắc-xin ung thư của Moderna và Merck: Bước đột phá lịch sử và triển vọng doanh thu tỷ đô

Một loại vắc-xin ung thư mRNA do Moderna và Merck hợp tác phát triển đã đạt được thành công mang tính bước ngoặt trong một thử nghiệm giai đoạn cuối, đánh dấu lần đầu tiên một vắc-xin điều trị ung thư chứng tỏ hiệu quả sau hơn một thế kỷ nỗ lực không thành. Kết quả này được các chuyên gia ca ngợi là sự khởi đầu của một kỷ nguyên mới cho các loại vắc-xin được tùy chỉnh để huấn luyện hệ miễn dịch chống lại khối u của từng bệnh nhân.

Bước đột phá trong điều trị u ác tính

Trong một thử nghiệm trên hơn 1.000 bệnh nhân bị u hắc tố (melanoma) khu trú, vắc-xin có tên intismeran autogene khi kết hợp với thuốc Keytruda của Merck đã cho thấy hiệu quả trong việc ngăn ngừa khối u tái phát hoặc di căn sau phẫu thuật. Đây là một cột mốc quan trọng, xác nhận tiềm năng của công nghệ mRNA ngoài lĩnh vực phòng ngừa bệnh truyền nhiễm.

Cơ chế hoạt động của liệu pháp này là một sự kết hợp đột phá. Vắc-xin mRNA được cá nhân hóa để nhắm vào hàng chục đột biến riêng biệt trong khối u của mỗi bệnh nhân, cung cấp nhiều "mục tiêu" cho hệ miễn dịch. Trong khi đó, Keytruda, một loại thuốc ức chế điểm kiểm soát miễn dịch hàng đầu, có tác dụng loại bỏ các rào cản tự nhiên mà tế bào ung thư tạo ra để trốn tránh hệ miễn dịch.

Theo ông Dean Li, Chủ tịch Phòng thí nghiệm Nghiên cứu của Merck, Keytruda "mở khóa những con chó săn của cuộc chiến", và vắc-xin này cung cấp cho chúng "mùi hương" của mục tiêu, tức là các tế bào ung thư cụ thể của bệnh nhân.

Tác động tài chính và triển vọng thị trường

Thành công này mang lại lợi ích chiến lược đáng kể cho cả hai công ty và đã tạo ra phản ứng tích cực từ thị trường. Cổ phiếu của Moderna (MRNA) đã tăng hơn 130% kể từ khi kết quả được công bố, sau khi đã giảm khoảng 90% từ đỉnh điểm thời kỳ đại dịch COVID-19.

Ad

• Đối với Moderna: Vắc-xin này mang đến một "phao cứu sinh" trong bối cảnh nhu cầu vắc-xin COVID-19 sụt giảm, đồng thời củng cố uy tín và vị thế của công nghệ mRNA.
• Đối với Merck: Đây là một sản phẩm tiềm năng để kế thừa Keytruda, loại thuốc bom tấn của hãng sẽ đối mặt với việc hết hạn bằng sáng chế vào cuối thập kỷ này.

Các nhà phân tích Phố Wall, dựa trên dữ liệu của LSEG, dự báo doanh thu của vắc-xin này có thể vượt 1 tỷ USD vào năm 2030 và đạt 3 tỷ USD vào năm 2035. Sự chấp thuận của Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) có thể diễn ra sớm nhất là vào năm tới.

Bối cảnh hợp tác và các bước tiếp theo

Sự hợp tác giữa Merck và Moderna bắt đầu từ năm 2016, khi Merck trả trước 200 triệu USD và đầu tư thêm 250 triệu USD vào năm 2022, với thỏa thuận chia sẻ chi phí và lợi nhuận. Lựa chọn thử nghiệm trên u hắc tố là có chủ đích, vì đây là loại ung thư có số lượng đột biến cao và Keytruda đã chứng minh được hiệu quả.

Trong tương lai gần, hai công ty có kế hoạch phân tích sâu hơn dữ liệu từ thử nghiệm u hắc tố để cải tiến vắc-xin. Thử thách tiếp theo sẽ là chứng minh phương pháp này có hiệu quả đối với các loại ung thư có ít đột biến hơn, chẳng hạn như ung thư phổi, thận và tuyến tụy.