Fitch: Nguy cơ điều chỉnh thị trường AI nổi lên như một rủi ro tín dụng toàn cầu lớn

Tổ chức xếp hạng tín nhiệm Fitch đã cảnh báo rằng sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo và nguy cơ điều chỉnh thị trường liên quan đang nổi lên như một rủi ro tín dụng lớn trên toàn cầu. Cảnh báo này xuất hiện trong bối cảnh lo ngại ngày càng tăng về việc định giá cổ phiếu công nghệ tăng vọt và chi tiêu cho AI ở mức chưa từng có có thể đang vượt xa lợi nhuận không chắc chắn trong tương lai.

Trong báo cáo Triển vọng Rủi ro Toàn cầu quý III, Fitch cho biết bối cảnh tín dụng vẫn bị chi phối bởi hai rủi ro ngắn hạn chính: lỗ hổng ngày càng lớn trước một đợt điều chỉnh thị trường liên quan đến AI và sự bất ổn kéo dài liên quan đến xung đột Mỹ-Iran.

Bong bóng AI và rủi ro lan tỏa

Fitch nhấn mạnh rằng quy mô đầu tư vào AI đã khiến nền kinh tế và thị trường vốn nói chung gắn bó chặt chẽ với lĩnh vực này, đặc biệt là ở Hoa Kỳ, làm gia tăng rủi ro từ bất kỳ đợt bán tháo lớn nào.

"Quy mô đầu tư vào AI lớn đến mức mức độ phơi nhiễm của nền kinh tế và thị trường vốn nói chung trước một đợt điều chỉnh như vậy là rất đáng kể," Fitch nhận định. Sự không chắc chắn về doanh thu từ AI trong tương lai, các quy định pháp lý, cạnh tranh và sự gián đoạn thị trường lao động có thể châm ngòi cho một đợt điều chỉnh thị trường "tiềm tàng, đáng kể và kéo dài", gây ra những hệ lụy kinh tế vĩ mô sâu rộng.

Các chỉ số cảnh báo

Ad

Báo cáo của Fitch chỉ ra nhiều số liệu cho thấy mức độ rủi ro đang gia tăng, gợi nhớ đến thời kỳ bong bóng dot-com cuối những năm 1990.

• Định giá thị trường: Hệ số P/E điều chỉnh theo chu kỳ của chỉ số S&P 500 tại Mỹ đã leo lên mức gần bằng với thời kỳ đỉnh điểm của bong bóng dot-com.
• Phát hành trái phiếu: Lượng trái phiếu doanh nghiệp Mỹ phát hành đã tăng vọt 26% trong nửa đầu năm 2026, chủ yếu do các đợt huy động vốn liên quan đến AI.
• Huy động vốn khổng lồ: Các công ty như Amazon, Alphabet, Nvidia, Meta, Oracle và SpaceX đã cùng nhau phát hành 182 tỷ USD trái phiếu xếp hạng đầu tư.
• Chi tiêu vốn (CapEx): CapEx của Alphabet, Amazon, Meta và Microsoft được dự báo sẽ tăng hơn 75% trong năm nay, lên tới 700 tỷ USD.
• Tác động lên GDP: Fitch ước tính đầu tư vào công nghệ thông tin đã đóng góp trực tiếp 1,4 điểm phần trăm vào tăng trưởng GDP quý I của Mỹ.

Các rủi ro vĩ mô khác

Bên cạnh AI, Fitch cũng chỉ ra rủi ro địa chính trị là một mối lo ngại lớn, đặc biệt là xung đột Mỹ-Iran. Tổ chức này cũng cảnh báo hiện tượng thời tiết El Niño mạnh đang nổi lên như một rủi ro tín dụng, có khả năng gây ra hạn hán, lũ lụt và bão lớn, làm trầm trọng thêm áp lực lạm phát.

Fitch dự báo tăng trưởng toàn cầu sẽ chậm lại còn 2,4% vào năm 2026 và lạm phát của Mỹ sẽ kết thúc năm ở mức 3,7%, phản ánh tác động của giá năng lượng cao hơn.