เดโมแครตยื่นมติค้านข้อตกลงนิวเคลียร์สหรัฐฯ-ซาอุดีอาระเบีย หวั่นความเสี่ยงด้านการแพร่ขยายอาวุธ

สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจากพรรคเดโมแครตของสหรัฐฯ ได้ยื่นญัตติแสดงความไม่เห็นชอบ (resolution of disapproval) ต่อข้อตกลงความร่วมมือด้านนิวเคลียร์พลเรือนที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ได้ทำไว้กับซาอุดีอาระเบีย การเคลื่อนไหวนี้มีขึ้นท่ามกลางความกังวลว่าข้อตกลงดังกล่าวไม่มีมาตรการป้องกันการแพร่ขยายอาวุธนิวเคลียร์ที่รัดกุมเพียงพอ

ข้อกังวลด้านความมั่นคงในภูมิภาค

พรรคเดโมแครตและผู้เชี่ยวชาญด้านการไม่แพร่ขยายอาวุธนิวเคลียร์วิจารณ์ว่า ข้อตกลงฉบับนี้ไม่ได้ห้ามซาอุดีอาระเบียเสริมสมรรถนะยูเรเนียมหรือแปรสภาพเชื้อเพลิงนิวเคลียร์ใช้แล้ว ซึ่งเป็นสองช่องทางที่อาจนำไปสู่การพัฒนาอาวุธนิวเคลียร์ได้ ประเด็นนี้แตกต่างจากข้อตกลงที่สหรัฐฯ ทำกับสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ในปี 2009 ซึ่งมีข้อกำหนดที่เข้มงวดกว่าในลักษณะที่เรียกว่า "มาตรฐานทองคำ" (gold standard)

เกรกอรี มีกส์ สมาชิกอาวุโสของพรรคเดโมแครตในคณะกรรมาธิการการต่างประเทศของสภาผู้แทนราษฎร และสมาชิกอีกสามคนกล่าวในแถลงการณ์ร่วมว่า "ภูมิภาคที่เต็มไปด้วยความขัดแย้งและการเผชิญหน้าอยู่แล้ว ไม่จำเป็นต้องมีมหาอำนาจนิวเคลียร์เพิ่มขึ้นอีก"

ผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจและความไม่แน่นอนทางการเมือง

ข้อตกลงนิวเคลียร์ระยะเวลา 30 ปี ฉบับนี้ เกี่ยวข้องกับโครงการก่อสร้างเตาปฏิกรณ์นิวเคลียร์รุ่น AP1000 ซึ่งมีมูลค่าหลายหมื่นล้านดอลลาร์ โครงการดังกล่าวจะเป็นประโยชน์ต่อบริษัท Westinghouse ซึ่งเป็นบริษัทร่วมทุนระหว่าง Cameco ของแคนาดา และ Brookfield Asset Management

Ad

อย่างไรก็ตาม ข้อตกลงนี้ยังเผชิญกับความไม่แน่นอนทางการเมือง โดยทรัมป์เคยกล่าวว่าข้อตกลงจะมีผลก็ต่อเมื่อซาอุดีอาระเบียปรับความสัมพันธ์กับอิสราเอลให้เป็นปกติ แต่แหล่งข่าวในสภาคองเกรสระบุว่าไม่มีการระบุเงื่อนไขดังกล่าวไว้ในข้อตกลงที่เป็นลายลักษณ์อักษร

กระบวนการทางกฎหมายและโอกาสในการผ่านมติ

หลังจากที่รัฐบาลทรัมป์ส่งข้อตกลงให้สภาคองเกรสในเดือนสิงหาคม สภาคองเกรสมีเวลา 90 วัน ในการพิจารณาและผ่านมติไม่เห็นชอบเพื่อยับยั้งข้อตกลงดังกล่าว ตามที่ระบุไว้ในมาตรา 123 ของกฎหมายพลังงานปรมาณูปี 1954 (Atomic Energy Act of 1954) หากสภาคองเกรสไม่ดำเนินการใดๆ ข้อตกลงจะมีผลบังคับใช้โดยอัตโนมัติ

อย่างไรก็ดี ยังไม่เป็นที่แน่ชัดว่าสภาผู้แทนราษฎรจะลงมติในเรื่องนี้เมื่อใด และในอดีตยังไม่เคยมีมติไม่เห็นชอบข้อตกลงความร่วมมือด้านนิวเคลียร์ฉบับใดที่ผ่านความเห็นชอบจากสภาคองเกรสได้สำเร็จ ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงความท้าทายที่พรรคเดโมแครตกำลังเผชิญอยู่