Story
Mỹ áp thuế 50% lên gần 20 tỷ USD hàng hóa Canada, viện dẫn luật thương mại hiếm gặp
Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã công bố mức thuế quan mới 50% đối với hàng loạt mặt hàng nhập khẩu từ Canada trị giá gần 20 tỷ USD, viện dẫn một điều luật hiếm khi được sử dụng từ gần một thế kỷ trước để trả đũa điều mà Washington gọi là sự đối xử phân biệt của Ottawa đối với hàng hóa Mỹ.
Động thái này đe dọa mở ra một mặt trận mới trong cuộc chiến thương mại toàn cầu và làm phức tạp thêm mối quan hệ giữa hai đối tác thương mại láng giềng.
Chi tiết về mức thuế mới
Theo thông báo từ Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR), các mức thuế mới sẽ có hiệu lực sau 30 ngày và áp dụng cho một loạt sản phẩm đa dạng. Danh sách các mặt hàng bị ảnh hưởng bao gồm rượu vang, xi măng, dụng cụ khúc côn cầu trên băng, sản phẩm sữa, hồ bơi, đồ nội thất, cần câu, quần áo và tóc giả.
USTR cho biết các mức thuế này sẽ áp dụng cho gần 20 tỷ USD hàng nhập khẩu từ Canada. Dựa trên dữ liệu của Cục Điều tra Dân số Hoa Kỳ, con số này chiếm khoảng 5,2% trong tổng số 382 tỷ USD hàng hóa mà Mỹ đã nhập khẩu từ Canada trong năm 2025.
Lý do và phản ứng của các bên
Washington viện dẫn Điều 338 của Đạo luật Thuế quan năm 1930, một điều khoản cho phép tổng thống áp đặt thuế trừng phạt lên đến 50% đối với các đối tác thương mại bị cho là phân biệt đối xử với hàng hóa Mỹ. Đây là lần đầu tiên điều luật này được sử dụng trong gần một thế kỷ.
AdNhà Trắng nêu rõ các lý do bao gồm hệ thống quản lý nguồn cung sữa mang tính "bảo hộ" của Canada, cũng như thuế quan và hạn ngạch đối với ô tô nhập khẩu từ Mỹ. Theo đó, nhập khẩu xe cơ giới của Mỹ vào Canada đã giảm 22% và đồ uống có cồn giảm 81% trong năm qua. Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Jamieson Greer cho biết: "Canada, không giống như các đối tác và đồng minh khác, tiếp tục trả đũa Hoa Kỳ."
Đáp lại, Thủ tướng Canada Mark Carney tuyên bố chính phủ của ông đã đưa ra các đề xuất toàn diện để giải quyết tranh chấp thương mại và khẳng định các mức thuế trước đây của ông Trump đã vi phạm hiệp định thương mại Bắc Mỹ (USMCA). Ông nói: "Canada sẵn sàng tham gia tích cực để giải quyết các vấn đề còn tồn tại với Mỹ vì lợi ích chung của công dân hai nước."
Bối cảnh và ý nghĩa lịch sử
Việc sử dụng Điều 338 mang ý nghĩa lịch sử quan trọng. Đạo luật Thuế quan năm 1930, còn được gọi là Đạo luật Smoot-Hawley, nổi tiếng vì đã làm trầm trọng thêm cuộc Đại suy thoái những năm 1930 do gây ra một làn sóng trả đũa thương mại toàn cầu. Theo các chuyên gia, Điều 338 ban đầu được thiết kế để đảm bảo các quốc gia áp dụng thuế quan một cách công bằng, không ưu đãi nước này hơn nước khác gây bất lợi cho hàng xuất khẩu của Mỹ.
John Veroneau, một cựu quan chức thương mại Hoa Kỳ, nhận xét rằng việc sử dụng thẩm quyền này để trả đũa các biện pháp thuế quan trả đũa của Canada là "ít nhất cũng vi phạm tinh thần của Điều 338". Động thái này diễn ra trong bối cảnh ông Greer đang tiến hành các cuộc đàm phán song phương với Mexico về những thay đổi trong hiệp định USMCA, nhưng lại không bao gồm Canada trong các cuộc thảo luận này.