Giá dầu diesel tại Mỹ lập kỷ lục mới, dấy lên lo ngại về làn sóng lạm phát thứ hai

Giá dầu diesel tại Mỹ trong tuần này đã đạt mức cao kỷ lục 6,31 USD/gallon, một cột mốc đáng báo động đối với nền kinh tế. Vì diesel là nhiên liệu thiết yếu cho hoạt động vận tải hàng hóa bằng xe tải và đường sắt, đà tăng giá này được dự báo sẽ lan tỏa, làm tăng chi phí của hầu hết mọi sản phẩm và dịch vụ.

Áp lực chi phí lan tỏa

Các chuyên gia kinh tế và chuỗi cung ứng cảnh báo rằng tác động của giá diesel cao sẽ không chỉ dừng lại ở ngành vận tải. Mặc dù các công ty vận tải hàng hóa là những người đầu tiên cảm nhận được sức ép, chi phí này cuối cùng sẽ được chuyển sang người tiêu dùng và các doanh nghiệp khác.

Ông David Russell, Giám đốc chiến lược thị trường toàn cầu tại TradeStation Group, nhận định diesel là "một trong những yếu tố đầu vào vật chất phổ biến nhất trong nền kinh tế". Ông cho biết tác động sẽ lan rộng ra nhiều lĩnh vực:

• Người tiêu dùng: Sẽ đối mặt với giá cả hàng tạp hóa, phí giao hàng và các mặt hàng thời vụ cao hơn. Chi phí sưởi ấm trong mùa đông tới cũng có thể tăng mạnh, với Hiệp hội Giám đốc Hỗ trợ Năng lượng Quốc gia (NEADA) ước tính chi phí dầu sưởi có thể tăng tới 31%.
• Doanh nghiệp: Các công ty vận tải lớn như J.B. Hunt đã báo cáo lợi nhuận bị ảnh hưởng tiêu cực hàng chục triệu USD do biến động giá nhiên liệu. Các ngành sử dụng nhiều máy móc hạng nặng như nông nghiệp và xây dựng cũng chịu tổn thất nặng nề.
• Du lịch: Giá vé máy bay trong các kỳ nghỉ lễ được dự báo sẽ tăng do nhiên liệu máy bay có giá tương quan chặt chẽ với dầu diesel.

Ad

Nguyên nhân sâu xa và triển vọng

Theo các nhà phân tích, nguyên nhân chính của đợt tăng giá này không chỉ nằm ở giá dầu thô mà còn do tình trạng thiếu hụt công suất lọc dầu trên toàn cầu. Ông Jack Buffington, phó giáo sư quản lý chuỗi cung ứng tại Đại học Denver, giải thích rằng khoảng 20% công suất lọc dầu của thế giới hiện đang ngừng hoạt động, tạo ra một nút thắt cổ chai nghiêm trọng.

Ông Steve Blough, chiến lược gia chuỗi cung ứng chính tại Infios, mô tả tình hình hiện tại là một "cơn bão hoàn hảo", kết hợp từ nhiều yếu tố như công suất lọc dầu giảm ở Bờ Vịnh Mexico, gián đoạn nguồn cung từ Nga và các cuộc tấn công vào đường ống dẫn dầu của Ả Rập Xê-út. Do đó, ngay cả khi các xung đột địa chính trị hạ nhiệt, giá cả có thể cần một năm hoặc hơn để quay trở lại mức ổn định hơn.

Các chuyên gia cảnh báo rằng bất kỳ sự gián đoạn nguồn cung nào nữa, chẳng hạn như một cơn bão lớn hoặc một sự kiện địa chính trị bất ngờ, đều có thể đẩy giá diesel lên cao hơn nữa. Điều này đặt ra một thách thức lớn cho các nhà hoạch định chính sách trong nỗ lực kiểm soát lạm phát.