Giá khí đốt châu Âu tăng vọt lên mức cao nhất kể từ năm 2023 do căng thẳng tại Vịnh Ba Tư

Giá khí đốt tự nhiên tại châu Âu và Anh đã tăng vọt lên mức cao nhất kể từ năm 2023 vào thứ Tư, vượt qua các đỉnh giá được thiết lập trước đó do xung đột ở Trung Đông. Căng thẳng quân sự gia tăng ở Vịnh Ba Tư cùng với cuộc khủng hoảng nguồn cung ngày càng sâu sắc đang làm dấy lên lo ngại về sự gián đoạn vận chuyển khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) trong dài hạn.

Diễn biến giá và các yếu tố chính

Hợp đồng khí đốt kỳ hạn tháng tới của Hà Lan, được coi là giá tham chiếu cho toàn châu Âu, đã tăng vọt lên 74,32 euro mỗi megawatt-giờ (MWh), mức cao nhất trong gần ba năm. Tại Anh, hợp đồng khí đốt bán buôn NBP cũng tăng mạnh lên 183,95 pence mỗi therm, cũng là mức đỉnh kể từ năm 2023.

Đợt tăng giá này được thúc đẩy bởi tình hình địa chính trị xấu đi nhanh chóng. Các cuộc tấn công trực tiếp vào cơ sở của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) và các cuộc tấn công trả đũa vào căn cứ không quân của Mỹ ở Jordan đã cản trở nghiêm trọng hoạt động vận tải thương mại qua Eo biển Hormuz, một tuyến đường hàng hải huyết mạch.

Rủi ro nguồn cung từ Eo biển Hormuz

Eo biển Hormuz là tuyến đường vận chuyển khoảng 20% lượng LNG toàn cầu bằng đường biển, chủ yếu từ Qatar. Mặc dù Washington khẳng định tuyến đường thủy này vẫn mở cửa, dữ liệu theo dõi hàng hải cho thấy lưu lượng tàu thương mại đã giảm xuống chỉ còn một phần nhỏ so với mức trước xung đột.

Việc Eo biển Hormuz bị phong tỏa trên thực tế buộc các nhà nhập khẩu năng lượng châu Âu phải cạnh tranh gay gắt với các công ty tiện ích châu Á để giành lấy các lô hàng LNG giao ngay còn lại từ lưu vực Đại Tây Dương. Tình hình càng trở nên phức tạp khi các giải pháp ngoại giao dường như xa vời, trong bối cảnh căng thẳng leo thang.

Ad

Thách thức dự trữ và tác động kinh tế

Cú sốc địa chính trị xảy ra vào thời điểm cơ sở hạ tầng khí đốt của châu Âu đang ở giai đoạn dễ bị tổn thương, khi các quốc gia đang nỗ lực bổ sung kho dự trữ trước mùa đông. Theo dữ liệu từ Hiệp hội Cơ sở hạ tầng Khí đốt châu Âu (Gas Infrastructure Europe), các kho dự trữ của khu vực mới chỉ được lấp đầy khoảng 62%, thấp hơn mức trung bình 5 năm.

Tiến độ bơm khí vào kho trong tháng 8 đã bị hạn chế đáng kể bởi nhiều yếu tố:

• Nhu cầu điện tăng cao do nắng nóng khắc nghiệt ở Nam Âu.
• Bảo trì định kỳ các đường ống ngoài khơi của Na Uy.
• Sự chậm trễ trong các chuyến hàng LNG từ Qatar.

Sự gia tăng mạnh mẽ của chi phí năng lượng cũng đang gây khó khăn cho Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB). Mặc dù dữ liệu lạm phát sơ bộ tháng 8 của khu vực đồng euro cho thấy lạm phát cơ bản đã giảm xuống 2,4%, nhưng lạm phát toàn phần lại tăng tốc lên 3,3%, chủ yếu do giá năng lượng tăng 14,3%.