Story
Làn sóng đầu tư AI chuyển dịch: Nhà đầu tư đòi hỏi hiệu suất thực tế, không còn tin vào cường điệu
Các nhà đầu tư vào nhóm cổ phiếu của các nhà cung cấp dịch vụ đám mây siêu quy mô (hyperscaler) đang có sự thay đổi trong cách tiếp cận, không còn mua vào chỉ dựa trên tiềm năng của trí tuệ nhân tạo (AI) mà thay vào đó là xem xét kỹ lưỡng các kế hoạch chi tiêu vốn và hiệu suất doanh thu. Đây là nhận định được đưa ra trong một báo cáo mới từ tổ chức nghiên cứu tài chính Yardeni Research.
Chi tiêu vốn khổng lồ và những rủi ro tiềm ẩn
Bốn gã khổng lồ đám mây—Amazon, Alphabet, Microsoft và Oracle Financial Software—dự kiến có kế hoạch chi tiêu vốn tổng cộng khoảng 600 tỷ USD vào năm 2026. Con số này tăng mạnh so với mức 309 tỷ USD của năm tài chính 2025 và vẫn đang tiếp tục gia tăng.
Yardeni Research lưu ý rằng nhiều kế hoạch xây dựng trung tâm dữ liệu trong năm nay đã bị trì hoãn sang năm 2027 và xa hơn do các vấn đề về nguồn cung điện, thu mua thiết bị và phê duyệt của địa phương. Tuy nhiên, đây được xem là sự "trì hoãn chứ không phải rút lui", khi dữ liệu từ Sightline Climate cho thấy chỉ có 9 trong số 777 dự án trung tâm dữ liệu lớn bị hủy bỏ.
Để hỗ trợ cho mức chi tiêu khổng lồ này là một nền tảng doanh thu hợp đồng vững chắc. Bốn công ty này có tổng nghĩa vụ thực hiện còn lại (RPO) —tức doanh thu đã ký hợp đồng nhưng chưa giao—vượt 2,3 nghìn tỷ USD trong năm tài chính 2026. Tuy nhiên, báo cáo cũng chỉ ra rủi ro về sự tập trung khách hàng, đặc biệt là khả năng OpenAI và Anthropic thực hiện các cam kết hợp đồng về năng lực tính toán. Standard & Poor's đã hạ bậc xếp hạng tín dụng của Oracle Financial Software xuống BBB- vào tháng 7, với lý do mức độ phụ thuộc vào OpenAI là một yếu tố rủi ro đáng kể.
Thay đổi trong cấu trúc tài trợ và dòng tiền
Cấu trúc tài trợ cho các khoản chi tiêu lớn này cũng đang thay đổi. Trước đây, các nhà cung cấp dịch vụ đám mây siêu quy mô chủ yếu dựa vào dòng tiền nội bộ, nhưng mô hình này đã thay đổi khi nhu cầu chi tiêu vượt quá dòng tiền tự do (FCF).
- Alphabet lần đầu tiên ghi nhận dòng tiền tự do âm trong quý 2 năm 2026.
- Amazon có dòng tiền tự do 12 tháng gần nhất là dòng tiền ra ròng 7,6 tỷ USD.
AdBáo cáo của Yardeni trích dẫn ước tính của Goldman Sachs cho thấy vốn từ bên ngoài (chủ yếu là nợ) chiếm 26% chi tiêu vốn của các công ty này vào năm 2025, dự kiến sẽ tăng lên 33% trong năm nay và khoảng 35% vào năm 2027.
Phân hóa thị trường dựa trên hiệu suất
Thị trường đang ngày càng phân biệt đối xử với các công ty này thay vì coi họ là một khối thống nhất. Các nhà đầu tư hiện đánh giá từng công ty dựa trên kế hoạch chi tiêu AI, lượng đơn hàng tồn đọng và doanh thu đám mây thực tế.
Sự khác biệt này được phản ánh qua diễn biến giá cổ phiếu:
- Cổ phiếu Oracle Financial Software đã giảm 28% từ đầu năm đến nay do lo ngại về dòng tiền tự do âm và sự phụ thuộc vào OpenAI.
- Microsoft, sau khi giảm 19%, đã phục hồi nhờ kết quả kinh doanh mảng đám mây khả quan.
- Alphabet và Amazon đều ghi nhận mức tăng trưởng khoảng 20% và 18% từ đầu năm.
Yardeni kết luận: "Giao dịch cổ phiếu AI không còn dựa trên niềm tin mù quáng—như trong giai đoạn đầu của cơn sốt AI—mà thay vào đó được xây dựng dựa trên hiệu suất thực tế."