ส่วนต่างกำไรน้ำมันดีเซลพุ่งทุบสถิติเหนือ 100 ดอลลาร์ ท่ามกลางวิกฤตอุปทาน กดดันบอนด์ยีลด์สหรัฐฯ จ่อทดสอบ 5%

ส่วนต่างกำไรจากการกลั่นน้ำมันดิบเป็นน้ำมันดีเซลในสหรัฐฯ หรือ Diesel Crack Spread ได้พุ่งทะยานเหนือระดับ 100 ดอลลาร์ต่อบาร์เรลเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ สะท้อนถึงวิกฤตอุปทานเชื้อเพลิงสำเร็จรูปทั่วโลกที่กำลังทวีความรุนแรง และสร้างแรงกดดันต่ออัตราเงินเฟ้อและอัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ ระยะยาว

วิกฤตอุปทานซ้อนดันส่วนต่างกำไร

ข้อมูลล่าสุดจากตลาดระบุว่า ส่วนต่างราคาดีเซลได้ปิดตลาดเหนือระดับ 100 ดอลลาร์ต่อบาร์เรลเป็นครั้งแรกเมื่อวันจันทร์ และเคยทำสถิติสูงสุดระหว่างวันที่ 102 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล ซึ่งสูงกว่าสถิติเดิมที่ 89 ดอลลาร์ต่อบาร์เรลในช่วงเดือนตุลาคม 2022 อย่างมีนัยสำคัญ สถานการณ์นี้เกิดจากปัจจัยลบหลายประการที่เกิดขึ้นพร้อมกัน

• วิกฤตช่องแคบแฝด: ความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ในตะวันออกกลาง โดยเฉพาะบริเวณช่องแคบฮอร์มุซและช่องแคบบับเอลมันเดบ ทำให้การขนส่งน้ำมันดิบและผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียมหยุดชะงัก
• อุปทานจากรัสเซียลดลง: การโจมตีโรงกลั่นน้ำมันในรัสเซียด้วยโดรนของยูเครน ส่งผลให้รัสเซียต้องประกาศระงับการส่งออกเชื้อเพลิงชั่วคราว
• ปัญหาโครงสร้างพื้นฐาน: การโจมตีโรงกลั่นในลิเบียและโรงงานในซาอุดีอาระเบียโดยกลุ่มฮูตี ยิ่งทำให้อุปทานในตลาดตึงตัวมากขึ้น
• สต็อกในสหรัฐฯ ต่ำสุดในรอบหลายสิบปี: แม้สหรัฐฯ จะส่งออกน้ำมันดีเซลในระดับสูงสุดเป็นประวัติการณ์ แต่สต็อกคงคลังในประเทศกลับลดลงสู่ระดับต่ำสุดนับตั้งแต่ปี 1996 สำหรับช่วงเวลาเดียวกันของปี

ภาวะกำไรที่สูงเป็นพิเศษยังกระตุ้นให้โรงกลั่นหลายแห่งเลื่อนกำหนดการซ่อมบำรุงออกไป ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดการหยุดชะงักของสายการผลิตโดยไม่คาดคิด และอาจผลักดันให้ราคาสูงขึ้นไปอีก

ผลกระทบต่อ "สมอแห่งการกำหนดราคาสินทรัพย์"

ราคาน้ำมันดีเซลที่พุ่งสูงขึ้นส่งผลกระทบโดยตรงและรวดเร็วกว่าราคาน้ำมันดิบต่อต้นทุนการขนส่ง ราคาสินค้า และการคาดการณ์เงินเฟ้อ เนื่องจากเป็นเชื้อเพลิงหลักในภาคการขนส่งทางบก การเกษตร การก่อสร้าง และการทำความร้อนในช่วงฤดูหนาว ปัจจัยนี้จึงสร้างแรงกดดันอย่างมหาศาลต่ออัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ ระยะยาว ซึ่งเปรียบเสมือน "สมอแห่งการกำหนดราคาสินทรัพย์" (Anchor for asset pricing) ทั่วโลก

Ad

ล่าสุด อัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ อายุ 10 ปี (10-year Treasury yield) ได้ปรับตัวสูงขึ้นทะลุระดับ 4.74% และกำลังมุ่งหน้าทดสอบแนวต้านสำคัญที่ 5% ขณะที่อัตราผลตอบแทนพันธบัตรอายุ 30 ปีเคยพุ่งแตะ 5.33% ซึ่งเป็นระดับสูงสุดนับตั้งแต่ปี 2007 การที่อัตราผลตอบแทนซึ่งเป็น "อัตราดอกเบี้ยที่ปราศจากความเสี่ยง" (Risk-free Rate) ปรับตัวสูงขึ้น จะกดดันการประเมินมูลค่าของสินทรัพย์เสี่ยงทุกประเภท โดยเฉพาะหุ้นกลุ่มเทคโนโลยีที่มีการประเมินมูลค่าสูง

หนี้ AI และภาครัฐแย่งชิงเงินทุน

นอกเหนือจากแรงกดดันด้านเงินเฟ้อจากราคาพลังงานแล้ว อัตราผลตอบแทนพันธบัตรระยะยาวยังเผชิญกับแรงกดดันเชิงโครงสร้างจากการออกตราสารหนี้จำนวนมหาศาล ทั้งจากภาคเอกชนและภาครัฐ

• กระแสการออกหุ้นกู้ของบริษัท AI: บริษัทเทคโนโลยียักษ์ใหญ่ (Hyperscalers) เช่น Alphabet และ Amazon ได้ระดมทุนผ่านการออกหุ้นกู้ไปแล้วราว 194,000 ล้านดอลลาร์ในปีนี้ และคาดว่าอาจสูงถึง 250,000 ล้านดอลลาร์ภายในสิ้นปี เพื่อรองรับการลงทุนด้าน AI ซึ่งเป็นปริมาณที่สูงกว่าค่าเฉลี่ยในอดีตหลายเท่าตัว
• การขาดดุลงบประมาณของสหรัฐฯ: รัฐบาลสหรัฐฯ ยังคงมีการขาดดุลงบประมาณจำนวนมหาศาล ทำให้ต้องออกพันธบัตรเพื่อระดมทุนอย่างต่อเนื่อง

การออกตราสารหนี้จำนวนมหาศาลจากทั้งสองแหล่งนี้กำลังแข่งขันกันเพื่อแย่งชิงเงินทุนจากนักลงทุนกลุ่มเดียวกัน เช่น บริษัทประกันและกองทุนบำนาญ ซึ่งส่งผลให้ค่าชดเชยความเสี่ยงของพันธบัตรระยะยาว (Term Premium) เพิ่มสูงขึ้น และกดดันให้อัตราผลตอบแทนในตลาดปรับตัวสูงขึ้นตามไปด้วย