Story
SoftBank đối mặt rủi ro hệ thống khi các nhà lãnh đạo AI kêu gọi 'giảm tốc'
Lời kêu gọi làm chậm quá trình phát triển AI tiên phong từ các nhà lãnh đạo ngành đang tạo ra một cú sốc lớn đối với SoftBank Group, tập đoàn có chiến lược đầu tư phụ thuộc nhiều vào sự tăng trưởng của lĩnh vực này. Rủi ro này không còn là lý thuyết khi nó đe dọa trực tiếp đến giá trị của các khoản đầu tư cốt lõi và cấu trúc tài chính đầy đòn bẩy của công ty.
Cú đánh trực diện vào chiến lược đầu tư
Trong những ngày gần đây, một loạt các nhà lãnh đạo có ảnh hưởng trong ngành—bao gồm CEO Dario Amodei của Anthropic, Sam Altman của OpenAI và Demis Hassabis của Google DeepMind—đã công khai ủng hộ việc cố ý làm chậm tốc độ phát triển các mô hình AI tiên tiến nhất. Đối với hầu hết các cổ phiếu liên quan đến AI, đây là một yếu tố bất lợi. Nhưng đối với SoftBank, đây là một đòn giáng mạnh vào trọng tâm luận điểm đầu tư của tập đoàn.
Chiến lược của SoftBank phụ thuộc rất nhiều vào sự tăng trưởng và định giá cao của các công ty AI, đặc biệt là OpenAI. Bất kỳ sự chậm lại nào trong ngành đều có thể làm xói mòn giá trị các khoản đầu tư này và gây áp lực lên bảng cân đối kế toán vốn đã căng thẳng của SoftBank.
Rủi ro tập trung vào khoản đầu tư OpenAI
Cấu trúc đầu tư của SoftBank vào OpenAI cho thấy mức độ rủi ro rất cao. Tập đoàn đã cam kết hơn 60 tỷ USD vào OpenAI, một công ty chưa niêm yết và đang thua lỗ.
- Định giá và lợi nhuận: Giá trị hợp lý của OpenAI được SoftBank ghi nhận ở mức 89,6 tỷ USD, một con số được định giá theo mô hình chứ không phải giá thị trường. Điều này tạo ra một khoản lợi nhuận trên giấy khoảng 45 tỷ USD, nhưng hoàn toàn kém thanh khoản.
- Điều khoản gọi ký quỹ: Quan trọng hơn, một khoản vay 10 tỷ USD được OpenAI bảo lãnh có chứa điều khoản gọi ký quỹ (margin call). Điều khoản này yêu cầu SoftBank phải cung cấp tiền mặt hoặc trả nợ sớm nếu giá trị cổ phiếu ưu đãi của OpenAI "suy giảm đáng kể".
AdMột kịch bản ngành AI phối hợp giảm tốc có thể khiến định giá của OpenAI trong các vòng gọi vốn tư nhân bị sụt giảm, biến nguy cơ bị gọi ký quỹ trở nên hiện hữu.
Sức khỏe tài chính và áp lực kép
Cấu trúc tài chính của SoftBank không có nhiều dư địa để hấp thụ một cú sốc. Ngay cả trước những diễn biến gần đây, các chỉ số tài chính đã cho thấy dấu hiệu đáng lo ngại cho năm tài chính 2026:
- Tổng nợ: 25,40 nghìn tỷ Yên
- Dòng tiền tự do (FCF): Âm 2,16 nghìn tỷ Yên
- EBITDA: Giảm 43% so với cùng kỳ năm trước, xuống còn 914 tỷ Yên
- Tỷ lệ Nợ trên Vốn chủ sở hữu: 150,9%
Con số lợi nhuận ròng 4,98 nghìn tỷ Yên trong năm tài chính 2026 chủ yếu đến từ việc đánh giá lại các khoản đầu tư tư nhân, không phải từ dòng tiền hoạt động. Sự khác biệt giữa lợi nhuận trên sổ sách và dòng tiền thực tế là rủi ro tài chính cốt lõi. Hơn nữa, SoftBank còn đối mặt với rủi ro kép khi cổ phần tại Arm Holdings, tài sản lớn nhất trong danh mục, cũng bị ảnh hưởng. Doanh thu từ bản quyền liên quan đến AI của Arm—động lực tăng trưởng chính—sẽ chịu áp lực trong kịch bản ngành chậm lại.
Trong số các công ty có liên quan đến AI, SoftBank có thể là một trong những công ty dễ bị tổn thương nhất về mặt cấu trúc. Toàn bộ kiến trúc tài chính của tập đoàn phụ thuộc vào một công ty tư nhân, kém thanh khoản (OpenAI) có thể đạt được mức định giá cao khi IPO, trong một môi trường mà chính những người sáng lập công ty đó lại đang kêu gọi sự chậm lại.