Cổ phiếu bán dẫn và phần mềm: Dòng tiền luân chuyển hay chỉ là phân hóa tạm thời?

Thị trường đang cho thấy một sự phân hóa rõ nét giữa hai lĩnh vực công nghệ từng song hành: cổ phiếu chất bán dẫn tăng vọt trong khi cổ phiếu phần mềm lại sụt giảm. Diễn biến này phản ánh một sự thay đổi trong luận điểm đầu tư, nơi dòng vốn đang ưu tiên cho các công ty xây dựng hạ tầng cho kỷ nguyên AI thay vì các công ty cung cấp ứng dụng.

Diễn biến trái chiều trên thị trường

Trong phiên giao dịch gần nhất, các cổ phiếu bán dẫn lớn đã ghi nhận mức tăng ấn tượng từ +4% đến +7%. Ngược lại, các công ty phần mềm lại chìm trong sắc đỏ với mức giảm từ -1% đến -2%. Tuy nhiên, sự khác biệt trở nên rõ ràng hơn khi nhìn vào hiệu suất từ đầu năm 2026 đến nay (YTD):

• Nhóm bán dẫn: Ghi nhận mức tăng trưởng mạnh mẽ, với các mã như Intel (INTC) tăng +174,5%, Arm Holdings (ARM) tăng +156,6%, ASML tăng +59,7% và TSMC tăng +34,5%.
• Nhóm phần mềm: Phải đối mặt với áp lực bán tháo lớn, khiến giá trị bị sụt giảm đáng kể. Intuit (INTU) giảm mạnh nhất với -55,7%, theo sau là SAP (-35,9%), Adobe (ADBE) (-34,4%) và ServiceNow (NOW) (-32,7%).

Sự phân hóa này cho thấy thị trường không còn coi hai nhóm ngành này là tương quan, mà đang diễn ra một cuộc luân chuyển dòng tiền có cấu trúc từ phần mềm sang phần cứng.

Luận điểm đầu tư đằng sau sự phân hóa

Động lực chính tạo ra sự khác biệt này là câu chuyện về chi tiêu vốn (capex) cho trí tuệ nhân tạo (AI). Thị trường đang định giá các công ty bán dẫn là tầng lớp hạ tầng thiết yếu – mọi đô la đầu tư vào AI trước hết đều phải chảy qua các nhà sản xuất chip.

Ad

Chất xúc tác gần đây là một báo cáo của Bloomberg cho biết công ty khởi nghiệp AI Trung Quốc Z.AI đã hoàn thành một trung tâm dữ liệu 1GW hoàn toàn bằng chip nội địa. Báo cáo cũng đề cập đến kế hoạch của Trung Quốc đầu tư khoảng 2 nghìn tỷ Nhân dân tệ (tương đương 295 tỷ USD) vào các trung tâm dữ liệu trong 5 năm tới. Đây được xem là một sự kiện tích cực cho toàn bộ ngành công nghiệp bán dẫn toàn cầu.

Ở chiều ngược lại, các công ty phần mềm đang đối mặt với rủi ro. AI ngày càng được xem là một công nghệ thay thế, chứ không phải bổ sung. Điều này đe dọa đến sức mạnh định giá, mô hình cấp phép dựa trên người dùng và tiềm năng mở rộng thị trường – những yếu tố đã giúp định giá cổ phiếu phần mềm ở mức cao trong năm 2024. Trường hợp của Intuit là một ví dụ điển hình: nếu AI có thể tự động thực hiện các công việc khai thuế, lợi thế cạnh tranh của công ty sẽ là gì?

Tác động và triển vọng

Đây không phải là một giao dịch cặp (pair trade) kinh điển, mà giống một sự luân chuyển vốn mang tính cấu trúc hơn. Dòng tiền đang rời bỏ các cổ phiếu phần mềm có định giá cao để tìm đến những công ty hưởng lợi trực tiếp từ chu kỳ đầu tư vào hạ tầng bán dẫn.

Một trường hợp đáng chú ý là Broadcom (AVGO), công ty hoạt động ở cả hai lĩnh vực (chip ASIC tùy chỉnh cho AI và phần mềm qua VMware). Mức tăng trưởng tương đối khiêm tốn +8,8% từ đầu năm của Broadcom so với các công ty bán dẫn thuần túy là một tín hiệu cho thấy sự ưu tiên của thị trường dành cho phần cứng.

Tuy nhiên, các nhà đầu tư cũng cần thận trọng. Citi tuần trước đã cảnh báo rằng các vị thế mua trên sàn Nasdaq đã giảm về mức thấp nhất trong một tháng sau đợt thanh lý mạnh. Những cổ phiếu bán dẫn đã tăng giá gấp đôi không miễn nhiễm với rủi ro điều chỉnh. Hiện tại, thị trường đang coi AI trước hết là một chu kỳ của phần cứng. Liệu điều đó có đúng hay không phụ thuộc vào việc sự phổ biến của các mô hình nền tảng có thực sự làm xói mòn mô hình định giá của phần mềm doanh nghiệp hay không – một cuộc tranh luận vẫn còn bỏ ngỏ.