ทรัมป์ยื่นข้อตกลงนิวเคลียร์ซาอุฯ ต่อสภาคองเกรส แต่ตั้งเงื่อนไขต้องรับรองอิสราเอล

ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ได้ยื่นข้อตกลงความร่วมมือด้านพลังงานนิวเคลียร์เพื่อสันติกับซาอุดีอาระเบียต่อสภาคองเกรสสหรัฐฯ อย่างเป็นทางการ แต่ยืนยันว่าข้อตกลงดังกล่าวจะได้รับการอนุมัติก็ต่อเมื่อซาอุดีอาระเบียยอมปรับความสัมพันธ์สู่ระดับปกติกับอิสราเอล

ข้อตกลงที่มาพร้อมเงื่อนไขทางการทูต

เจ้าหน้าที่รัฐบาลสหรัฐฯ ซึ่งไม่ประสงค์ออกนาม เปิดเผยกับสำนักข่าวรอยเตอร์ว่า ข้อตกลงซึ่งบรรลุในเดือนกรกฎาคมที่ผ่านมา ได้ถูกส่งไปยังสภาคองเกรสเมื่อวันจันทร์ โดยสภาคองเกรสจะมีเวลารวม 90 วันทำการเพื่อพิจารณาข้อตกลงนี้

แหล่งข่าวระบุว่า จุดยืนของประธานาธิบดีทรัมป์ยังคงไม่เปลี่ยนแปลง โดยข้อตกลงจะเดินหน้าได้ก็ต่อเมื่อซาอุดีอาระเบียเข้าร่วม ข้อตกลงอับราฮัม (Abraham Accords) ซึ่งเป็นข้อตกลงที่สหรัฐฯ เป็นตัวกลางในการสร้างสันติภาพระหว่างอิสราเอลกับชาติอาหรับและชาติมุสลิม

บริบทและความท้าทาย

ข้อตกลงอับราฮัมที่เกิดขึ้นในช่วงปี 2020-2021 ได้นำไปสู่การปรับความสัมพันธ์ปกติระหว่างอิสราเอลกับสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ บาห์เรน โมร็อกโก และซูดาน ทั้งนี้ ความพยายามผลักดันข้อตกลงนิวเคลียร์กับซาอุฯ ควบคู่ไปกับการสร้างสันติภาพในภูมิภาคเคยเกิดขึ้นในสมัยรัฐบาลของอดีตประธานาธิบดีโจ ไบเดน เช่นกัน

Ad

นักการทูตเคยคาดการณ์ว่าซาอุดีอาระเบียใกล้จะปรับความสัมพันธ์กับอิสราเอลในปี 2023 แต่สถานการณ์ได้เปลี่ยนไปหลังเกิดสงครามในกาซาเมื่อเดือนตุลาคม 2023 โดยซาอุดีอาระเบียได้เรียกร้องให้มีแนวทางที่ชัดเจนและไม่สามารถเปลี่ยนแปลงได้ในการจัดตั้งรัฐปาเลสไตน์ก่อนที่จะยอมรับอิสราเอล

ผลกระทบทางเศรษฐกิจและบริษัทที่เกี่ยวข้อง

ข้อตกลงนิวเคลียร์ฉบับนี้มีระยะเวลา 30 ปี และเกี่ยวข้องกับการก่อสร้างเตาปฏิกรณ์นิวเคลียร์รุ่น AP1000 ซึ่งเป็นโครงการมูลค่า หลายหมื่นล้านดอลลาร์

บริษัทที่จะได้รับประโยชน์โดยตรงจากโครงการนี้คือ Westinghouse ซึ่งเป็นบริษัทร่วมทุนระหว่าง Cameco จากแคนาดา และ Brookfield Asset Management ซึ่งจะทำให้บริษัทสัญชาติอเมริกันสามารถส่งออกเทคโนโลยีนิวเคลียร์เพื่อพลเรือนไปยังซาอุดีอาระเบียได้หากข้อตกลงมีผลบังคับใช้