จีนระงับส่งออกฮีเลียมชั่วคราว หวั่นความขัดแย้งในตะวันออกกลางกระทบอุปทานในประเทศ

จีนประกาศระงับการส่งออกก๊าซฮีเลียมเป็นการชั่วคราวโดยมีผลทันทีเมื่อวันศุกร์ที่ผ่านมา เพื่อป้องกันปัญหาการขาดแคลนในประเทศ หลังจากความขัดแย้งทางทหารในตะวันออกกลางกลับมาตึงเครียดอีกครั้ง ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่ออุปทานของก๊าซฮีเลียมซึ่งมีความสำคัญอย่างยิ่งต่ออุตสาหกรรมการผลิตเซมิคอนดักเตอร์

ป้องกันอุปทานในประเทศเป็นหลัก

การตัดสินใจดังกล่าวมีขึ้นเพื่อรักษาเสถียรภาพของอุปทานฮีเลียมภายในประเทศจีน ซึ่งต้องพึ่งพาการนำเข้าเป็นอย่างสูง โดยเฉพาะในอุตสาหกรรมปัญญาประดิษฐ์ (AI) ที่กำลังเติบโตและต้องการชิปที่ผลิตในประเทศมากขึ้น ก๊าซฮีเลียมเป็นองค์ประกอบที่ขาดไม่ได้ในกระบวนการผลิตชิปหลายขั้นตอน เช่น การจัดการความร้อนและการหล่อเย็นแผ่นเวเฟอร์

Cory Combs หัวหน้าฝ่ายวิจัยห่วงโซ่อุปทานและแร่ธาตุสำคัญของบริษัทวิจัย Trivium China กล่าวว่า "การระงับส่งออกฮีเลียมเป็นความพยายามที่ชัดเจนในการปกป้องอุปทานในประเทศ หลังจากความขัดแย้งในอิหร่านปะทุขึ้นอีกครั้ง" โดยก่อนหน้านี้ ความขัดแย้งระหว่างสหรัฐฯ-อิสราเอลกับอิหร่านได้ส่งผลให้เกิดภาวะขาดแคลนฮีเลียมมาแล้ว

ผลกระทบต่อตลาดโลกจำกัด

แม้จีนจะประกาศระงับการส่งออก แต่ผู้เชี่ยวชาญคาดการณ์ว่าผลกระทบต่อตลาดโลกโดยรวมจะมีจำกัด เนื่องจากจีนเป็นผู้นำเข้าฮีเลียมสุทธิ ไม่ใช่ผู้ส่งออกรายใหญ่ ข้อมูลจาก Trivium China ประเมินว่าจีนต้องนำเข้าฮีเลียมเพื่อตอบสนองความต้องการในประเทศถึง 85%

Ad

Combs เสริมว่า "ยังไม่มีข้อมูลว่าประเทศใดพึ่งพาการนำเข้าฮีเลียมจากจีนเป็นพิเศษ ดังนั้นมาตรการนี้อาจส่งผลกระทบเพียงเล็กน้อย และไม่น่าจะทำให้เกิดการขาดแคลนรุนแรงหรือส่งผลให้ราคาในตลาดโลกพุ่งสูงขึ้น" โดยทั่วไปแล้ว บริษัทในจีนจะส่งออกเฉพาะฮีเลียมส่วนเกินไปยังตลาดอื่นในเอเชียเท่านั้น เป้าหมายของรัฐบาลปักกิ่งคือการป้องกันไม่ให้บริษัทเหล่านี้ฉวยโอกาสส่งออกเพื่อทำกำไร ซึ่งจะยิ่งซ้ำเติมปัญหาราคาในประเทศที่อาจพุ่งสูงขึ้น

ความเปราะบางของห่วงโซ่อุปทาน

สถานการณ์นี้ตอกย้ำถึงความเปราะบางของห่วงโซ่อุปทานฮีเลียมทั่วโลก ซึ่งพึ่งพาแหล่งผลิตเพียงไม่กี่แห่ง กาตาร์เป็นผู้ผลิตรายใหญ่ที่สุด คิดเป็น 1 ใน 3 ของอุปทานทั่วโลก และเป็นผู้จัดหาสัดส่วนมากกว่าครึ่งหนึ่งของฮีเลียมที่จีนนำเข้าในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา การโจมตีของอิหร่านในอดีตเคยส่งผลกระทบต่อการส่งออกจากกาตาร์มาแล้ว

การควบคุมการส่งออกฮีเลียมยังสอดคล้องกับนโยบายของจีนที่เคยใช้กับสินค้าโภคภัณฑ์สำคัญอื่นๆ เพื่อสร้างความมั่นคงภายในประเทศ เช่น การจำกัดการส่งออกเชื้อเพลิง ปุ๋ย และกรดซัลฟิวริก