Houthi chiếm eo biển Bab el-Mandeb, Saudi Arabia đối mặt rủi ro địa chính trị lớn

Lực lượng Houthi đã chiếm được các vùng lãnh thổ chiến lược nhìn ra eo biển Bab el-Mandeb, giáng một đòn mạnh vào Saudi Arabia và tạo ra rủi ro mới cho các tuyến đường vận chuyển dầu mỏ toàn cầu. Theo Reuters, đây được coi là thất bại nghiêm trọng nhất của Saudi Arabia tại Yemen trong nhiều năm, bộc lộ những sai sót về tình báo và giới hạn trong sự bảo vệ của Hoa Kỳ.

Thất bại tình báo và sự sụp đổ của đồng minh

Cuộc tấn công của Houthi dọc theo bờ Biển Đỏ đã thành công một phần nhờ vào những yếu kém trong hệ thống chỉ huy do Saudi Arabia dẫn dắt và sự chia rẽ sâu sắc giữa các phe phái Yemen chống Houthi. Các quan chức phương Tây và khu vực cho biết Saudi Arabia đã đánh giá thấp sự chuẩn bị của đối phương.

Một nhà ngoại giao tiết lộ rằng Houthi đã âm thầm tập hợp khoảng 100.000 chiến binh, một sự gia tăng lực lượng mà Riyadh và các đồng minh đã bỏ qua. Neil Quilliam, một chuyên gia tại viện nghiên cứu Chatham House, gọi đây là một "thất bại tình báo rõ ràng". Thêm vào đó, sự sụp đổ nhanh chóng của các lực lượng được Saudi hậu thuẫn đã khiến một lượng lớn vũ khí tiên tiến do Mỹ và Saudi cung cấp rơi vào tay Houthi.

Tác động địa chính trị và lựa chọn thu hẹp

Việc Houthi kiểm soát các vị trí gần Bab el-Mandeb, một "tuyến huyết mạch quan trọng cho nguồn cung dầu mỏ toàn cầu", đã củng cố đáng kể vị thế của Iran. Cùng với ảnh hưởng của Tehran đối với Eo biển Hormuz, diễn biến này mang lại cho Iran và các đồng minh của họ quyền kiểm soát đối với hai điểm nghẽn hàng hải quan trọng nhất thế giới.

Ad

Đối mặt với tình hình này, Thái tử Mohammed bin Salman đã tìm kiếm sự hỗ trợ từ Ai Cập, nhưng các đồng minh phương Tây như Mỹ và châu Âu không sẵn sàng cung cấp hỗ trợ quân sự trực tiếp. Một quan chức vùng Vịnh cho biết Saudi Arabia hiện đang đối mặt với những lựa chọn ngày càng thu hẹp:

• Việc cho phép Houthi củng cố vị thế có nguy cơ biến các chiến thắng chiến thuật thành đòn bẩy chiến lược lâu dài.
• Một phản ứng quân sự quy mô lớn hơn có thể châm ngòi cho các cuộc tấn công sâu hơn vào lãnh thổ của vương quốc.

Rủi ro đối với thị trường và nhà đầu tư

Đối với thị trường tài chính, sự kiện này làm gia tăng đáng kể rủi ro địa chính trị ở Trung Đông. Bất kỳ sự gián đoạn nào đối với hoạt động vận chuyển qua eo biển Bab el-Mandeb đều có thể gây ra biến động mạnh cho giá dầu thô và chi phí vận tải biển toàn cầu.

Sự do dự của Washington trong việc can thiệp cũng làm dấy lên nghi ngờ về độ tin cậy của các cam kết an ninh của Mỹ, một yếu tố có thể khiến các đối thủ của Riyadh trở nên táo bạo hơn. Theo nhà phân tích Farea Al-Muslimi, việc Mỹ từ chối bảo vệ lãnh thổ Saudi là "sự xem nhẹ lớn nhất đối với thỏa thuận Saudi-Mỹ" trong nhiều thập kỷ, đẩy mối quan hệ giữa hai đồng minh vào một phép thử chưa từng có.