Story
SpaceX công bố tham vọng viễn thông, gây áp lực lên các nhà mạng lớn AT&T, Verizon và T-Mobile
Cổ phiếu của các gã khổng lồ viễn thông Hoa Kỳ như AT&T, Verizon và T-Mobile đã đồng loạt giảm giá trong phiên giao dịch ngoài giờ sau khi Chủ tịch SpaceX, bà Gwynne Shotwell, công bố tham vọng của Starlink trong việc trở thành một nhà mạng di động mặt đất toàn diện. Tuyên bố này cho thấy SpaceX không còn chỉ là một câu chuyện về vệ tinh mà đã trở thành một mối đe dọa trực tiếp đến mảng kinh doanh cốt lõi của các nhà mạng truyền thống.
Phản ứng tức thời của thị trường
Sau tuyên bố của bà Shotwell vào thứ Ba, thị trường đã có những phản ứng rõ rệt. Trong phiên giao dịch ngoài giờ, cổ phiếu của AT&T (T), Verizon (VZ) và T-Mobile (TMUS) đã giảm từ 2,2% đến 4%. Đáng chú ý, Verizon, vốn có mảng kinh doanh băng thông rộng và truy cập không dây cố định (FWA) lớn, là công ty chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.
Trong khi đó, cổ phiếu của chính SpaceX (SPCX) cũng biến động mạnh, tăng 9,43% trong phiên giao dịch chính thức trước khi giảm 7,53% trong phiên ngoài giờ. Điều này phản ánh cả cơ hội lẫn sự hoài nghi của nhà đầu tư trước kế hoạch đầy tham vọng này.
Thỏa thuận phổ tần 19,6 tỷ USD là quân bài chiến lược
Nền tảng cho kế hoạch của SpaceX là thương vụ mua lại EchoStar trị giá 19,6 tỷ USD, qua đó công ty này đã sở hữu 65 MHz phổ tần không dây. Đây là dải phổ tần trung (mid-band) có giá trị cực lớn, tương tự loại phổ tần đã được sử dụng để triển khai mạng 5G. Việc đầu tư một khoản tiền khổng lồ vào tài sản hữu hạn như phổ tần cho thấy đây là một chiến lược dài hạn, chứ không phải một dự án phụ.
Đối với các nhà mạng hiện hữu, mối lo ngại không chỉ đến từ một đối thủ cạnh tranh mới mà còn là một đối thủ có tiềm lực tài chính mạnh mẽ và đã sở hữu một mạng lưới vệ tinh kết nối trực tiếp đang hoạt động trên hàng triệu thiết bị.
AdNhững thách thức đối với các nhà mạng truyền thống
Sự gia nhập của SpaceX tạo ra nhiều rủi ro cho các công ty viễn thông lâu đời, đặc biệt ở các khía cạnh sau:
- Thị trường nông thôn và ngoại ô: Starlink vốn đã chiếm ưu thế ở những khu vực này. Sự mở rộng của họ có thể làm suy yếu chiến lược tăng trưởng dựa trên FWA của Verizon, khi Starlink có thể cung cấp các gói dịch vụ di động tích hợp cho những khách hàng này.
- Chênh lệch về chi phí cơ sở hạ tầng: Các nhà mạng truyền thống có hàng trăm tỷ USD chi phí chìm vào cơ sở hạ tầng mặt đất (trạm phát sóng, cáp quang). Trong khi đó, chi phí gia tăng để Starlink bổ sung khả năng mặt đất vào mạng lưới vệ tinh đã có sẵn là tương đối thấp, tạo ra lợi thế cạnh tranh về giá.
- Thế khó của T-Mobile: T-Mobile hiện đang hợp tác với SpaceX về kết nối trực tiếp từ vệ tinh đến di động. Tuy nhiên, tuyên bố của bà Shotwell rằng SpaceX "kỳ vọng giành được khách hàng từ Bộ Ba Lớn" cho thấy mối quan hệ hợp tác này có thể không kéo dài, và T-Mobile có thể đang vô tình "đào tạo" cho đối thủ tương lai của mình.
Góc nhìn thận trọng
Tuy nhiên, không phải tất cả các chuyên gia đều tin rằng sự đột phá sẽ diễn ra ngay lập tức. Nhà phân tích Craig Moffett của MoffettNathanson nhận định rằng việc Starlink cung cấp dịch vụ di động cạnh tranh trực tiếp đến người tiêu dùng trong vòng 5 năm tới sẽ "cực kỳ thách thức" nếu không có thỏa thuận nhà mạng ảo (MVNO) với một nhà mạng hiện có. Việc xây dựng cơ sở hạ tầng mặt đất trên quy mô toàn quốc đòi hỏi nhiều năm và hàng trăm tỷ USD, chưa kể đến các rào cản về quy định và kỹ thuật.
Các nhà mạng hiện tại vẫn có những lợi thế riêng như mối quan hệ doanh nghiệp sâu rộng, tài sản cáp quang và hệ thống thanh toán cước đã được thiết lập hàng chục năm. Dù vậy, tham vọng của Starlink, với kho vũ khí là phổ tần vừa mua được, đã tạo ra một áp lực cấu trúc thực sự và lâu dài lên toàn ngành.