Story
Iran ra điều kiện với Mỹ để mở lại Eo biển Hormuz, yêu cầu dỡ bỏ trừng phạt và bồi thường
Summary
Iran tuyên bố sẽ không mở lại tuyến đường thủy chiến lược Eo biển Hormuz cho đến khi Hoa Kỳ đáp ứng một loạt yêu cầu, bao gồm chấm dứt trừng phạt, bồi thường thiệt hại và dỡ bỏ phong tỏa hải quân.
Iran đã tuyên bố sẽ chỉ mở lại Eo biển Hormuz sau khi Hoa Kỳ đáp ứng một loạt điều kiện, bao gồm việc bồi thường thiệt hại, chấm dứt các lệnh trừng phạt và các mối đe dọa quân sự. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Tehran cho biết đang ở "giai đoạn cuối" của một thỏa thuận với Oman về việc xác định các tuyến hàng hải mới qua eo biển này.
Các yêu cầu của Tehran
Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi nhấn mạnh rằng việc mở lại tuyến vận tải dầu mỏ và khí đốt quan trọng này phụ thuộc hoàn toàn vào việc Washington thực hiện các yêu cầu của Tehran. Ông Araqchi khẳng định Iran và Mỹ không đàm phán trực tiếp và sẽ không bắt đầu cho đến khi Washington tuân thủ một thỏa thuận tạm thời đã ký vào tháng 6.
Theo các quan chức Iran, danh sách các điều kiện tiên quyết bao gồm:
- Bồi thường cho những thiệt hại mà Mỹ đã gây ra trong các cuộc tấn công trên diện rộng vào Iran.
- Chấm dứt các mối đe dọa quân sự của Mỹ đối với Iran.
- Dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ ở Vịnh Ba Tư.
- Dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Iran.
- Giải phóng các tài sản bị đóng băng của Iran.
Bối cảnh căng thẳng và phản ứng của Mỹ
AdEo biển Hormuz đã bị Iran phong tỏa sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel vào cuối tháng 2, vốn được Washington tuyên bố là nhằm ngăn chặn chương trình vũ khí hạt nhân của Tehran. Một lệnh ngừng bắn đã được nhất trí vào tháng 6 nhưng nhanh chóng đổ vỡ sau khi Mỹ tái áp đặt lệnh phong tỏa đối với hoạt động vận chuyển của Iran ở Vịnh Ba Tư vào tháng 7.
Một quan chức Mỹ nói với Reuters rằng Washington sẽ dỡ bỏ lệnh phong tỏa các cảng của Iran sau khi có thông báo về việc khôi phục vận tải thương mại không bị cản trở, đồng thời nhấn mạnh rằng hành động của Mỹ sẽ gắn liền với việc Iran thực thi các cam kết của mình. Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết trong một cuộc phỏng vấn với Axios rằng Mỹ đang "hạ nhiệt" với Iran và chỉ "đàm phán một nửa" với họ.
Bất ổn lan rộng trong khu vực
Căng thẳng không chỉ giới hạn ở Eo biển Hormuz. Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) hôm thứ Bảy đã cáo buộc Iran tấn công một con tàu có liên kết với công ty dầu khí nhà nước của họ. Cùng lúc, lực lượng Houthi ở Yemen, đồng minh của Iran, tuyên bố đã tấn công nhà máy lọc dầu Jazan của Saudi Aramco vào Chủ nhật.
Những sự kiện này làm nổi bật sự bất ổn ngày càng tăng trong khu vực, vốn đã thúc đẩy Ả Rập Xê-út ký một hiệp ước quốc phòng với các đồng minh Hồi giáo Sunni là Thổ Nhĩ Kỳ và Pakistan. Tình hình phức tạp tại các điểm nóng vận chuyển dầu mỏ tiếp tục là một yếu tố rủi ro lớn đối với thị trường năng lượng toàn cầu.